De fax is de zorg uit
Tussen januari 2022 en december 2024 stopte de Nederlandse zorg met faxen. Deze site legt vast hoe dat ging, waarom het moest en wat ervoor in de plaats kwam.
Foto: Donald Trung, CC BY-SA 4.0, uitsnede
_01.jpg){kind=link}
Van fax naar digitaal
Stappenplan voor praktijken die het laatste faxnummer nog moeten opzeggen.Naar het stappenplanFaxloze regio’s
De kaart van Nederland, met per regio het moment waarop de fax verdween.Naar de kaartDe tien doelen
Wat het programma zich voornam, en wat ervan terecht is gekomen.Naar de doelen
Verzendrapport
- Start
- Jan. 2022
- Einde
- Dec. 2024
- Huisartsen
- 93% faxloos
- Apothekers
- 92% faxloos
- Ziekenhuizen
- 90% faxloos
- Resultaat
- OK
Drie jaar om één apparaat weg te krijgen
Bij de start ging er in de Nederlandse zorg naar schatting nog tien miljoen keer per jaar een fax de deur uit, meestal met een recept of met zorginformatie voor een andere zorgverlener. Toen KPN op 1 april 2022 met ISDN stopte, werd het lastig om vertrouwelijke informatie nog op een verantwoorde manier te faxen.
Zorgverzekeraars Nederland, RSO Nederland en VZVZ waren in januari van dat jaar een programma begonnen om de fax te vervangen door veilig digitaal berichtenverkeer. Het werk gebeurde per regio. Een regio gold als faxloos zodra meer dan negen op de tien zorgverleners zonder fax werkten.
Eind 2024 was het doel gehaald. De laatste fax uit de zorg staat nu in het museum van het Nederlands Instituut voor Beeld & Geluid.
Bekijk de regio’sVan eerste oproep tot museumstuk
- Het programma begint, met als doel elektronisch uitwisselen de gewoonste zaak te maken.
- KPN schakelt ISDN uit. Vertrouwelijke gegevens verantwoord faxen wordt daarna lastig.
- Utrecht en Amersfoort worden faxloos verklaard. Een flink aantal regio’s is dan al zover.
- VZVZ draagt de laatste fax over aan Beeld & Geluid.
- Het programma eindigt. Negen op de tien huisartsen, apothekers en ziekenhuizen faxen niet meer.
Wat er na de fax kwam, uitgelegd
Het EPD
Wat een elektronisch patiëntendossier is, en waarom Nederland er niet één heeft.Je medisch dossier inzien
Je rechten, de termijnen en hoe je een kopie opvraagt.Het Landelijk Schakelpunt
Wat het LSP doet, wat er wel en niet wordt opgeslagen en hoe toestemming werkt.Mitz
Eén plek om vast te leggen wie je medische gegevens mag delen.PGO en MedMij
Je eigen gezondheidsgegevens in een app: wat kan er al en wat nog niet.Het herhaalrecept
Hoe je het aanvraagt en hoe het recept bij de apotheek terechtkomt.De UZI-pas
Waarvoor hij dient, hoe je hem aanvraagt en wat ervoor in de plaats komt.NEN 7510, 7512 en 7513
Informatiebeveiliging in de zorg: wat verplicht is en wat certificering inhoudt.
Kleine praktijk, dezelfde regels
Een ziekenhuis heeft een ICT-afdeling, een praktijk met drie behandelkamers niet. De eisen aan het versturen en bewaren van patiëntgegevens zijn voor allebei gelijk.
De huisartsenpraktijk
Recepten gaan vanuit het huisartsinformatiesysteem rechtstreeks naar de apotheek, verwijzingen naar het ziekenhuis ook. De huisartsenpost vraagt ’s avonds via het LSP een samenvatting van het dossier op, als de patiënt daar toestemming voor gaf.
De fysiotherapiepraktijk
Na een behandeling gaat er een verslag naar de huisarts of de verwijzend specialist. Dat gaat met veilige mail; een gewone e-mail met een bijlage voldoet niet.
De zelfstandige kliniek
Een cosmetische kliniek, zoals Velvet Clinics in Amsterdam, legt van elke behandeling een medisch dossier aan: de gezondheidsverklaring, wat er is gedaan en vaak foto’s van voor en na. Dat dossier blijft twintig jaar bewaard, onder dezelfde beveiligingsnorm als in een ziekenhuis.
Verder op deze site
- Het manifestWat er in ‘De fax de zorg uit’ stond en welke organisaties het steunden.
- De regionale aanpakHoe regio’s het uitfaseren organiseerden, stap voor stap.
- Veelgestelde vragenMag een recept digitaal? En wat als de ontvanger alleen een fax heeft?
- ArtikelenAchtergronden over gegevensuitwisseling na het faxtijdperk.